Πώς ξεκίνησε η διαστρέβλωση των αρβανίτικων

 

Πώς ξεκίνησε η διαστρέβλωση των αρβανίτικων

   Είναι γνωστό ότι τα τελευταία 40 χρόνια περίπου έχει ξεκινήσει το γελοίο ταξίδι της η ματαιόπονη απόπειρα αμφισβήτησης της ελληνικότητας εκείνου του κομματιού του λαού μας που παλαιότερα μίλαγε και αρβανίτικα,των Αρβανιτών δηλαδή που ήρθαν πριν το 1821 απ΄ τη βόρεια ανελεύθερη Ήπειρο.Χωρίς να επεκταθώ σε λεπτομέρειες (ίσως άλλη φορά) απ΄ τη δεκαετία του 1980 είναι απολύτως ευδιάκριτες οι προσπάθειες δημιουργίας θέματος «Αρβανίτες».Σε αυτές δεν έχει δοθεί η πρέπουσα σημασία της δράσης ενός καθηγητή του ΑΠΘ (μακαρίτης από 20ετίας τουλάχιστον) που ξεκίνησε τον χορό με σκόρπιες δημοσιεύσεις ήδη απ΄ το 1980 (εξ όσων έχουν υποπέσει στην αντίληψή μου).Έκτοτε το Γλωσσολογικό του ΑΠΘ με διάφορους εκπροσώπους του κρατά μια σταθερή τροχιά  (με ικανή βιβλιογραφική παραγωγή) πλήρους απαξίωσης των αρβανίτικων και παραλλήλως μιας υπερεκτίμησης της [ανύπαρκτης] αλβανικής γλώσσας,πράγμα που έχει ως αποτέλεσμα (κατ΄ αυτούς και τους ομοίως σκεπτόμε-νους) την «αλβανοποίηση» των αρβανιτοφώνων.Δυστυχώς,με τέτοιες και ανάλογες πρακτικές γίνεται μεγάλη εθνική ζημιά,καθώς ευθέως αμφισβητείται η ελληνικότητα ενός τμήματος του λαού μας,τροφοδοτείται η επιχειρηματολογία των λογής ανθελλη-νικών υπονομευτικών προπαγανδών και τείνει να παγιωθεί μια παραφιλολογία περί μειονοτήτων εντός του εθνικού ελληνικού κορμού.Υπάρχει όμως,γιατί αυτό είναι το θέμα μας,πριν από όλα τούτα μια προηγούμενη ενέργεια,την οποία τελικά θεωρώ ως την αφετηρία,το εναρκτήριο σφύριγμα/λάκτισμα όλων αυτών των στοχεύσεων και μεθοδεύσεων,όπως αποδείχτηκε εκ των πραγμάτων και εκ των υστέρων,χωρίς να ση-μαίνει ότι υπήρχε εξ αρχής τέτοια συνειδητή πρόθεση.Το βιβλίο «Ντήχετ Αρβανίτες» (Ξημερώνει Αρβανίτες) κάποιου Κ. Ρόδη,ιδιωτική έκδοση στην Αθήνα το 1978.Ψάχνο-ντας στο διαδίκτυο γι΄ αυτό δεν βρήκα καμμιά πληροφορία.Φαίνεται ότι διατίθεται σε κάποια παλαιοβιβλιοπωλεία.Για τον συγγραφέα (γραφόταν σε συνδέσμους ως Κων-σταντίνος Σωτ. Ρόδης) επίσης σκοτάδι.Εν τέλει,βρήκα ένα ιντερνετικό αντίτυπο.Ένα βιβλιαράκι 39 σελίδων με μεγάλη γραμματοσειρά.Το αντίτυπο ήταν πλήρες,αν κι εδώ κι εκεί βρήκα ότι οι σελίδες του τομιδίου ήσαν 102.Ό,τι ειπωθεί εδώ γι΄ αυτήν την έκδοση,βασίζεται σ΄ αυτήν την διαδικτυακή πλήρη μορφή των 39 σελίδων.

 Το πρώτο που νοιώθει την ανάγκη να δηλώσει ο (ψευδώνυμος ή πραγματικός) συγ-γραφέας είναι τούτο (σελ. 5): Αν σχετισθεί η ελληνική και Αλβανική γλώσσα διαπιστώ-νεται η κοινή τους προέλευση.

Το ελληνική με μικρό ε και το Αλβανική με κεφαλαίο Α.

  

Έτσι λοιπόν,απ΄ την αρχική κουβέντα,ξεκαθαρίζεται η επιδίωξη και αποκαλύπτεται το ακολουθούν περιεχόμενο.Μόνο που δεν αναφέρεται πως τα εργαλεία προς αυτό θα είναι η προπαγανδιστική ιδεοληψία,η χοντροκομμένη σκοπιμότητα,η κραυγαλέα α-γραμματοσύνη και η ολοσχερής απουσία έστω και της ελάχιστης επιστημονικό-τητας.Στη θέση της τελευταίας έχει μπει η κωμωδία.

Ο «συγγραφέας» φαίνεται να έχει αίσθηση της ανεπάρκειάς του και της αρλουμποειδούς πρακτικής του,γι΄ αυτό στην ίδια σελίδα ομολογεί: Το επάγγελμά μου δεν είναι γλωσσολόγος και τυχόντα λάθη ελπίζω να μου συγχωρεθούν.Λίγο παρακάτω δηλώνει τη στέρεα και ακαταμάχητη μεθοδολογία του: Μέσω  αυτών των παραδόσεων [σ.σ.: των Αρβανιτών] οδηγήθηκα νοερώς σε μια πρωτόγονη Ιλλυρία που επλάθοντο γλώσσα και θεοί με βάση την πρωτόγονη λογική που σε πολλά σημεία είναι ορθή και ξά-στερη.

Γίνεται φανερό εξ αρχής επομένως,ότι έχουμε να κάνουμε με ακραίο ερασιτεχνισμό, καλπάζοντα υποκειμενισμό και πλήρη καταστρατήγηση κάθε δεοντολογίας.Ο λόγος που θα επιμείνουμε/υπομένουμε ως την τελική σελίδα είναι η κατάληξη σε κάποια συμπεράσματα σχετικά με την κακοποίηση επί των αρβανίτικων και των αρβανίτικης καταγωγής Ελλήνων.

Απ΄ την σελ. 7 ξεκινά το «γερό παραμύθι»: Οι Αλβανοί είναι απόγονοι των αρχαίων Ιλλυριών.Οι Αρβανίτες της Ελλάδας είναι καταγωγής Αλβανικής. … Οι Έλληνες ονό-μασαν τους Αλβανούς αυτούς της ειρηνικής καθόδου στην Ελλάδα «Αρβανίτες». … Σήμερα στα ίδια αυτά χωριά (αρβανιτοχώρια) δεν υπάρχει ίχνος μιας ιστορικής ανάμνη-σης,όχι μόνο των γεναρχών αλλά ούτε μιας στοιχειώδους ιδέας της καταγωγής των Αρ-βανιτών από αυτούς τους ίδιους.

Βέβαια,αυτές τις ανοησίες σήμερα τις αναμασούν πολλοί και διάφοροι.Η αλβανική προπαγάνδα προσπαθεί αγωνιωδώς επί δεκαετίες να ορθώσει την επινόηση της αυ-τοχθονίας των Σκιπετάρων.Η διεθνής επιστημονική κοινότητα έχει διασαφηνίσει τεκ-μηριωμένα την ετεροχθονία τους.Πρόκειται για ομιχλώδες Δαλματικό φύλο (απ΄ τον χώρο της σημερινής Κροατίας-Σλοβενίας περίπου) που μετοίκησε αρχικά στην περιοχή των Σκοπίων (Scupis για την τότε Ρωμαϊκή διοίκηση) και μετά τρεις αιώνες περίπου εγκαταστάθηκε τελικά επί της βορειότερης Αδριατικής ακτής.Το σύντομο σχετικά πέ-ρασμά τους απ΄ τον χώρο των Σκοπίων/Scupis έμελε να τους δώσει και το κατοπινό εθνώνυμό τους: Σκιπτάρ (και Σκιπιρία) δεν είναι παρά γλωσσικό παράγωγο του Scu-pis.Υπήρχε και μία άλλη άποψη περί της καταγωγής των Σκιπετάρων που τους ήθελε ως το Δακικό φύλο των Κοστοβώκων (κατ΄ άλλους των Κάρπων,επίσης Δακικό φύλο),η οποία όμως κατέπεσε (και από τον Αχιλλέα Λαζάρου) ως ασταθής.Επομένως,η έπηλυς αυτή λαότητα δεν διαθέτει ούτε εθνικό αυτοπροσδιορισμό,καθώς εκτός απ΄ το ξενικό εσωτερικό τους Σκιπτάρ και το καθιερωμένο διεθνές Albania δεν είναι,ως γνωστόν,πα-ρά ένας γεωγραφικός ελληνολατινικός όρος. Η πλήρης απουσία συναίσθησης και συ-νείδησης εθνοφυλετικής ταυτότητας οδήγησε τον πληθυσμό αυτόν σε μιαν σπαρακτι-κή,και κωμική συνάμα,μετά το 1920,απόπειρα κατασκευής διασυνδέσεων με Ιλλυριούς και Πελασγούς…!

Έτσι,και ο συγγραφέας μας λέει,τόσο πρώιμα,τα ίδια.

Στην σελ. 8 έχουμε την πρώτη ετυμολόγηση λέξης (και καταλαβαίνουμε τι θα ακολου-θήσει…): η λ. κονάκι είναι τουρκικός όρος (konak) που όριζε παλάτι,κατοικία,μεγάλη οικία ή τόπο διανυκτέρευσης.Είναι μεγάλη ιστορία πώς προέκυψε στην Τουρκία ο όρος και τα αρχιτεκτονικά οικοδομήματα που με αυτόν χαρακτηρίζονταν.Ακόμη μεγαλύτε-ρη είναι η εξάπλωση που γνώρισε η λέξη στα Οθωμανοκρατούμενα Βαλκάνια,μάλι-στα πέρασε και στην ορολογία των μοναστηριών,καθώς κονάκι λεγόταν εκείνο το κτιριακό τμήμα της μονής που προοριζόταν για την φιλοξενία επισκεπτών.

Όμως,ο θηριώδης επιστήμων μας έχει άλλη άποψη: το κονάκι,λέει,είναι ελληνική λέξη,υποκοριστικό του οίκου

Οίκος → οικονάκι → κονάκι. 

Έχουμε λοιπόν,τον πήχυ (α)σοβαρότητας του πράγματος.Αλλά δεν σταματά εδώ.

Ένα άλλο γλωσσολογικό ανέκδοτο συναντάμε στη σελ. 10. Οι Αχαρνείς που είδαν την καταστροφή της Αθήνας απ΄ τους Ρωμαίους καθώς και των γύρω δήμων λένε για τον Δήμο τους Μένει ήδη  (Μενίδι).Έτσι λοιπόν,πληροφορούμαστε πώς αι Αχαρναί μετονο-μάστηκαν σε Μενίδι…

Απ΄ την σελ. 12 ο ακαταμάχητος συγγραφέας ξεκινά να μιλά για την αρχαία ελληνική θρησκεία.Γιατί το κάνει; Μα,για ν΄ αποδείξει  ότι τα ονόματα των θεών των Ελλήνων (και όχι μόνο) είναι αλβανικά,εν πάση περιπτώσει ο επιστήμονάς μας έχει τη δική του άποψη.

Έτσι,στην σελ. 13 εξηγεί πώς προέκυψε το Μολών λαβέ: Ένα μόνο αυλάκι που έχει κλίση ώστε να κινείται το νερό (να έρχεται,φεύγει ή πηγαίνει) λέγεται αμολέα.Μας είναι γνωστό το Μολών λαβέ που είπανε οι Σπαρτιάτες στους Πέρσες.Αυτομολώ δε,σημαίνει φεύγω μόνος μου. 

 Στην σελ. 14 διαβάζουμε: Η αμολέα,βήα ή βηρία των γεωργών και κηπουρών Αλ-βανών θα μεταφέρει το νερό τ΄ μπλιώνετ (ίνα πίμπλητε,γιομίσει) αλέ-α⁹ (η πρασιά, ή αλεία) …

Στην σχετική σημείωση,δε: (9) Άλιος (θαλάσσιος) ίδε Οδύσσεια Δ 401^. λάβε υπ΄ όψη αλς (υγρό στοιχείο) και αλική.Δηλαδή,η αλς παράγεται απ΄ την (αλβανική) αλέα…

Πάμε παρακάτω,σελ. 15,ο απίστευτος συγγραφίσκος διατείνεται ότι η λέξη ελπίς πα-ράγεται απ΄ την αλβανική λέξη έλπι,που σημαίνει κριθάρι

Απ΄ την σελ. 20 αρχίζει ενότητα επιγραφόμενη ΠΟΣΕΙΔΩΝ ΚΑΙ ΤΟ ΥΓΡΟ ΣΤΟΙ-ΧΕΙΟ.Αφού μας εξηγήσει ο συγγραφέας τι σημαίνει θάλασσα:

στην σελ. 21 μπαίνει στον κόπο να μας ετυμολογήσει και την λέξη ΠΟΣΕΙΔΩΝ ή Ποτειδάν:

Δεν ήταν καθόλου πρόθεσή μου να αντικρούσω τις απίστευτες τερατολογίες αυτού του αχαρακτήριστου τομιδίου,γιατί τότε θα σήμαινε ότι το αντιμετώπιζα σοβαρά,αλλά για μία μόνο φορά θα το επιχειρήσω, έτσι για να φανεί το αντιεπιστημονικό του πράγματος.Ας δούμε πρώτα τι λέει η Βικιπαίδεια,που δεν αστοχεί,αν και προσκολλά-ται ασφυκτικά στην φενάκη του ινδοευρωπαϊσμού:

1. Το όνομα Ποσειδώνας είναι προϊόν μόνο της αρχαίας ελληνικής γλώσσας και δεν έχει σχέση με άλλες αρχαίες ανατολικές γλώσσες.Συνεπώς δεν πρόκειται για θεότητα που μετα-δόθηκε στον αρχαίο ελλαδικό χώρο από άλλους αρχαίους λαούς.Η ετυμολογική έρευνα του ονόματος,παράλληλα με την αρχαιολογική σκαπάνη,αποκάλυψαν σπουδαίες πληροφορίες τόσο στην εξέλιξη της λατρείας του,όσο ειδικότερα στην πολιτισμική εξέλιξη των αρχαίων κατοίκων του εν λόγω χώρου.

Κατά τους κλασικούς χρόνους το όνομα Ποσειδών στην αττική διάλεκτο εμφανίζεται στις ακόλουθες μορφές ανά πτώση: Ποσειδῶν (ονομαστική),Ποσειδῶνος (γενική),Ποσειδῶ-νι (δοτική), Ποσειδῶ ή Ποσειδῶνα (αιτιατική) και Πόσειδον (κλητική).

 Στην αιολική διάλεκτο έχει τη μορφή Ποτειδάων (ονομ.),Ποτειδάωνος (γεν.),ενώ στη δωρική Ποτείδαν,ή Ποσείδαν,ή Ποτειδάων,αλλά και Ποτειδάν,ή Ποτειδᾶς.Τέλος,στην ομηρική ελληνική γλώσσα Ποσειδάων - Ποσειδάωνος.Στη τελευταία αυτή μορφή αναφέρε-ται και η αρχαιότερη γραφή του ονόματος σε Γραμμική Β.

2. Για την ετυμολογία-προέλευση του ονόματος ασχολήθηκαν τόσο αρχαίοι Έλληνες φι-λόσοφοι,όπως π.χ. ο Πλάτων,ο Αριστοτέλης,όσο και σύγχρονοι σπουδαίοι φιλόλογοι ελλη-νιστές-μελετητές και σχολιαστές της ελληνικής μυθολογίας και λατρείας,όπως μεταξύ άλλων ο Γερμανός καθηγητής Βάλτερ Μπούρκετ (Walter Burkert,1931-2015),βασιζόμενος στο έργο του φον Α. Κιρκ "Zeitschrift für vergleichende Sprachforschung auf dem Gebiete der...". Η πιθανότερη εκδοχή για την προέλευση του ονόματος είναι ότι είναι σύνθετο από τη λέξη «πόσις» ή «πότις» από την πρώτο-ινδο-ευρωπαϊκή ρίζα Potis,που σημαίνει κύριος και τη λέξη «Δα»,που αντιστοιχεί στην αττική λέξη «Γη» και έχει ως πρωτο-ινδο-ευρωπαϊκή ρίζα dheghom.

Τα ίδια λέει και το λεξικό Liddell-Scott (τόμος 3^ος,σσ. 658-659).Μας πληροφορεί επι-πλέον ότι το αρσενικό ουσιαστικό πόσις (ποιητικά: πόσσις) σήμαινε σύζυγος (ιδίως ο νόμιμος) και ανήρ.Ο αρχικός τύπος θα ήτο πότις,ως φαίνεται εκ των πότ-νια, δεσ-πότ-ης… Παραθέτει επιβεβαιωτικά τα Λατινικά pot-is, pot-estas, pot-ior, possum (potis sum).

Στο λεξικό Δ. Δημητράκου (τόμος 12^ος,σσ.69-70) προστίθενται κι άλλοι τύποι του Ποσειδώνος απ΄ τις αρχαιοελληνικές διαλέκτους και ο όρος κρυπτός πόσις,δηλ. μη νόμιμος εραστής,παράνομος σύνευνας όπως τον αναφέρει.

Στο λεξικό του Γαζή (τόμος 2^ος,σελ. 816) δεν υπάρχει κάποια ιδιαίτερη διαφοροποίηση παρά μόνον ότι Ποσειδών –ώνος λεγόταν και ο έκτος μήνας του Αττικού έτους (δεύ-τερο μισό Δεκεμβρίου-πρώτο μισό Ιανουαρίου).

Στο λεξικό του J.B. Hofmann (σελ. 364) βρίσκουμε,σε περιορισμένο βαθμό,τα ίδια στοιχεία με την κατάληξη: ίσως εκ τινος κλητ. Πότει Δας ή Πότι Δας «κύριε της γης».

Στο λεξικό του Schmidf (σελ. 1075) επαναλαμβάνονται τα ίδια.Το λεξικό αυτό ήταν το πιο φτωχό στην ενημέρωση.

Στο λεξικό του Μπαμπινιώτη (σελ. 1456) συναντάμε την εκτίμηση ότι ο αρχικός τύπος ήταν Ποτειδάων κι επήλθε συριστικοποίηση του τ . Δίνονται ακόμα κάποιες,χαρακτη-ριζόμενες ως ελάχιστα πειστικές,εκδοχές ετυμολόγησης,όπως: ποταμός + οίδμα = φουσκωμένο κύμα.Αποκλείεται τέλος,η υπόθεση περί πελασγικού δανείου.

Στο λεξικό του Μανούσου,του 1499,και στη σελ. 386 συναντάμε άλλες εκδοχές προέ-λευσης: πέδον + σείω (σείω το πεδίο), πόδας δειν (τα πόδια δεμένα,δηλ. δεν μπορείς να βαδίσεις λόγω της θάλασσας).Είναι η μόνη ως τώρα πηγή (εξαιρετικά δυσανάγνωστη όμως,γιατί είναι χειρόγραφη) που η λ. Ποσειδών συνδέεται με το υδάτινο στοιχείο (παρακάτω θα δούμε άλλη μία).Ακόμα,εξηγείται γιατί το θηλυκό η πόσις αποδόθηκε στον άντρα,τον σύζυγο,τον εραστή και κατ΄ επέκταση τον Κύριο (ο πόσις): γιατί είναι αυτός που ποτίζει το θηλυκό,αυτός που του επιφέρει πόσιν σπέρματος ώστε να γεν-νηθούν παιδιά κι απόγονοι.

Στο Λεξικό Αρχαίων Μυθολογικών Ιστορικών Γεωγραφικών Κυρίων Ονομά-των,στη σελ. 478,επιβεβαιώνεται ότι οι τύποι Ποσειδάν και Ποτειδάν είναι Δωρι-κοί,αλλά παραδόξως (για ένα τέτοιο βιβλίο) γράφεται λανθασμένα ότι ο θεός εισήχθη εκ Λιβύης (Αφρικής).

Στο λεξικό του Σταματάκου (σελ. 821) δεν υπάρχει κάτι επιπλέον και τέλος στο Ο-μηρικόν Λεξικόν του Κρουσίου,σσ. 569-570,απαριθμούνται οι αναφορές του θεού στα έπη με διάφορες πληροφορίες και ως κατακλείδα: Ετυμολογείται πιθανώς εκ της αυτής ρίζης,εξ ης και ο πότος,ποταμός και το ποτίζω,οιονεί ο ποτίζων θεός κατά τον Πρέλλερον και Δοιδερλείνον,ή κατά τον Άρενς εκ του πότις,ό ε. πόσις (ποταμός) και Δαν ή Δας=Ζευς^. όθεν ο τύπος Ποτιδάν ή Ποτιδάς είνε ο αρχαιότερος και σημαίνει τον θεό των υδάτων.

Είδαμε εκτεταμένα μόλις παραπάνω,με αφορμή την λέξη Ποσειδών,ποια είναι η σοβαρή,σφαιρική επιστημονική γλωσσολογική λειτουργία για να καταφανεί ο τσαρ-λατανισμός και το αλμπάνικο της περίπτωσης που παρουσιάζουμε.

Θα δώσουμε και κάποια άλλα δείγματα: στη σελ. 26 το ρήμα δελεάζω (< εξαπατώ ή συλλαμβάνω δια δολώματος) για τον συγγραφέα μας προέρχεται απ΄ το ντέλε ή δέλε (πρόβατο)…

Στην σελ. 30 έχουμε μιαν απίστευτη ετυμολόγηση της  σάριζας.Βέβαια, το δόρυ λεγό-ταν σάρισα (ή σάρισσα και στους Βυζαντινούς σάριττα^. αβέβαιης προέλευσης,ίσως, κατά τον Kalleris,από το σαρωνίς),αλλά τον συγγραφέα μας τον βόλευε …σάριζα.

Στην σελ. 31 κατακρεουργείται η λέξη εστία ( < άστυ ^. μάλιστα το τούρκικο  τζάκι  > ozac θα χαρακτηριστεί ως …πρωτόγονο όνομα της εστίας!!! )

Στην σελ. 34 λαμβάνει σειρά κακοποίησης ο Απόλλων (< απόλλυμι),

και στην σελ. 36 οι λέξεις τσοπάνος ( < τουρκική çoban) και τσέλιγκας ( < σλαβική çelnik = αρχηγός [γενιάς])

Στη σελ. 37 σταματάμε στη λέξη Σαρακατσαναίοι ( < από το Συρράκο της Ηπείρου ή από το χωριό Σακαρέτσι της επαρχίας του Βάλτου.Κατ΄ άλλους καρά + κατσάκης = μαύρος ανυπότακτος,δηλ. ο αντιπαθής στον Τούρκο για την ελευθεροφροσύνη του)

Θα ολοκληρώσουμε την ιλαροτραγική αυτή περιήγηση με την λ. Χάρων ( < χάρμη =άγρια χαρά^. μάλιστα ως [Μακεδονικό] όνομα συνόδευε το λιοντάρι,Liddell-Scott, τόμος 4^ος,σελ. 616),στη σελ. 38

Ας συγκεφαλαιώσουμε τα παραπάνω:

Το εν λόγω τευχίδιο δεν μπορεί να το πάρει κανείς στα σοβαρά,είναι για να γελάς. Όμως,σε ανύποπτο χρόνο (1978),σιωπηλά,άνοιξε έναν δρόμο κακού,που έκτοτε σου-λατσάρουν λίγοι αφελείς και πολλοί συνειδητοί (ιδεοληπτικοί,αργυρώνητοι κι επαγ-γελματίες ειδικού σκοπού) διαστρεβλωτές του αρβανίτικου γλωσσικού μορφώματος εν πρώτοις, αλλά με απώτερη προοπτική και στόχο την δημιουργία μειονοτικού θέματος στην Ελλάδα με όχημα/μέσο τους Έλληνες Αρβανίτες της βόρειας Ηπείρου.

Έγραφα,μεταξύ άλλων,σ΄ ένα παλιότερο κείμενό μου:

 ΚΑΤΩ ΤΑ ΧΕΡΙΑ ΑΠΟ ΤΑ ΑΡΒΑΝΙΤΙΚΑ

2.Στη χώρα μας υφίσταται μία μειονότητα,θρησκευτική,οι μουσουλμάνοι της Θράκης: τουρκογενείς (όπως λέγονται),Πομάκοι και Ρομά.Οι δύο πρώτες ομάδες ήσαν «πα-λαιομουσουλμάνοι»,εμμονή,δηλαδή,στην αραβική γλώσσα και στο αραβικό θρησκευτι-κό τελετουργικό,πολιτικά ενάντιοι στον Κεμαλισμό και εξευρωπαϊσμό.

Ως γνωστόν,η ελληνική αβελτηρία,μυωπία κι ανικανότητα έστρεψε,απ΄ το 1955,τους Έλ-ληνες μουσουλμάνους στον θανάσιμο εναγκαλισμό της Τουρκίας,δημιουργώντας πρό-βλημα εκ του μη όντος.

…

Αναζητήθηκαν όμως,«φρέσκες» μειονότητες:Βλάχοι,Αρβανίτες,Τσάκωνες και ...Πόντιοι θεωρήθηκαν κατάλληλη,εύπλαστη ύλη για το διασπαστικό εγχείρημα.Με όχημα ευρω-παϊκά προγράμματα,ΜΚΟ,πολιτιστικές  ομπρέλες και τη σύμπραξη πάντα προθύμων προοδευτικάριων (....) ξεκίνησε ο χορός.

Γρήγορα,οι Τσάκωνες,λόγω του ευάριθμού τους (έξι χωριά στην Κυνουρία), εγκατα-λείφθηκαν,αλλά και οι Πόντιοι,επειδή ξεπερνιόταν κάθε όριο γελοιότητας.

…

Στους Αρβανίτες,που ΄ναι και το θέμα μας,η προσπάθεια αποχωρισμού τους απ΄ τον υπόλοιπο ελληνικό λαϊκό κορμό ξεκίνησε με Γκαιμπελίστικη πανουργία: αθώες δήθεν χοροεσπερίδες,γλεντάκια της πυρκαγιάς και μαζώξεις τάχα γνωριμίας και σύσφιξης σχέ-σεων μεταξύ Αρβανιτών.

Απέναντι στις ίδιες πρακτικές,όταν τις συναντάμε ΣΗΜΕΡΑ (από νέα φυντάνια περί-εργων) πρέπει να ΄μαστε αυστηρά επιφυλακτικοί.

Την ίδια τύχη που ΄χαν οι πρώτοι,θα ΄χουν και οι καινούργιοι τέτοιοι.

…

Σε όλα αυτά,σύσσωμοι οι Έλληνες Αρβανίτες γύρισαν την πλάτη αηδιασμένοι.

Κι αφού η απόπειρα ουσιαστικά απέτυχε,η εθνική συνείδηση των Αρβανιτών ήταν και παραμένει άσβεστα,ατόφια κι ακράδαντα ελληνική,μετέθεσαν το επίπεδο προπαγάνδας σε θεωρητικό ύψος.Καθώς τα απτά άτομα,οι Έλληνες πολίτες αδιαφόρησαν και γέλα-σαν,μηχανεύτηκαν τεθλασμένη τακτική με άξονα τον παράπλευρο γλωσσικό μας κώδικα: τα αρβανίτικα.

Αν παρουσιάζονταν αυτά ως γνήσια αλβανική φόρμα και οι φορείς τους θα προέκυπταν αλβανοί,οπότε,να την,απ΄ το παράθυρο,η αλβανική μειονότητα.

Τα αρβανίτικα έπρεπε να απολέσουν τον ελληνικό και κάθε άλλο χαρακτήρα τους και να φανούν δήθεν γάργαρα αλβανικά...

 Αν θέλαμε να αποκωδικοποιήσουμε την όλη προσπάθεια διάβρωσης του ελληνικού κορμού απ΄ αυτήν την αλβανοκεντρική,να την πούμε έτσι,μεθόδευση θα καταλήγαμε σε τούτες τις συνιστώσες της:

1. Απεγνωσμένη επιχείρηση ιστορικής σύνδεσης των Σκιπετάρ με Ιλλυριούς και Πε-λασγούς,δηλαδή κάτι μεταξύ επιστημονικής φαντασίας και εικονικού ολογράμματος.

2. Αλβανοποίηση των Ελλήνων Ηπειρωτών Αρβανιτών.Συνηθισμένη επωδός σε αυτό ο αβάσιμος κι εξοργιστικός λόγος περί μουσουλμάνων (τουρκαλβανών) και χριστια-νών (αρβανιτών) ομοεθνών που τους χώριζε τάχατες η θρησκεία.

3. Προβολή της σωσμένης (όσο και όπως) ηπειρωτικής διαλέκτου των αρχαίων ελλη-νικών [αρβανίτικα] ως δήθεν τόσκικο κλάδο της ανύπαρκτης αλβανικής γλώσσας.

Πάνω σ΄ αυτές τις πατερίτσες λαχανιάζει όλη αυτή η προπαγανδιστική ενέργεια που σέρνεται εδώ και δεκαετίες σκορπώντας παραποίηση και δυσωδία.

Η αρχή της εντοπίζεται στο διασκεδαστικό βιβλιαράκι,ο ορισμός του γραφικού αντιε-πιστημονισμού,που όσο έπρεπε παρουσιάσαμε.

Η μελέτη των αρβανίτικων καταδεικνύει την αρχαιοελληνική ρίζα τους.Οι διαστρε-βλωτές αντιστρέφουν γελοιωδώς τη σχέση: απ΄ τ΄ αρβανίτικα προήλθαν τα ελληνι-κά.Κι όταν λένε αυτοί αρβανίτικα,άλλο (όπως είδαμε) εννοούν…

 Στα Λεξικά που χρησιμοποιήθηκαν,εκτός των προαναφερθέντων,περιλαμβάνεται και η διαδικτυακή Πύλη για την Ελληνική γλώσσα.

Αν θέλετε την μελέτη σε pdf, πατήστε εδώ

Γιάννης Βασ. Πέππας, Φιλόλογος - Συγγραφέας

 

Παν. Φίλος, Αρχαίες Μακεδονικές λέξεις (2015)

 

Κατεβάστε την εξαιρετική μελέτη πατώντας εδώ

Λαογραφικό Μουσείο Οινοφύτων

 

   Πρόταση Επίσκεψης στο Λαογραφικό Μουσείο Οινοφύτων

 

Αξίζει μια επίσκεψη στο μουσείο αυτό όπου εκτός από λαογραφικά κειμήλια στεγάζει και την τοπική ιστορία της κοινότητας των Οινοφύτων, άλλοτε Στανιατών.

Ο επισκέπτης έρχεται σε επαφή με οργανωμένα αυτοτελή δωμάτια της εποχής των παππούδων μας και αντικείμενα των οποίων η χρήση έχει εκλείψει στις μέρες μας. Παράλληλα πλούσιο φωτογραφικό υλικό τεκμηριώνει την ιστορική συνέχεια του χωριού.

Ο χώρος αποτυπώνει υπό κλίμακα υλικό, πνευματικό και κοινωνικό βίο της τοπικής κοινωνίας, χάρη στις άοκνες προσπάθειες των ιδρυτών του.

Ευχαριστούμε θερμά τις κες Αντωνία Νίκα & Βιργινία Λιάπη για την φιλοξενία και την ευκαιρία να περιηγηθούμε στον χώρο.

#Λαογραφικό_Μουσείο_Οινοφύτων #Οινόφυτα

«Είχε βλέμμα ζωηρόν, κούτελο πλατύ…»

Προσωπογραφία του Κολοκοτρώνη σε σχέδιο Τζοβάνι Μπότζι και χάραξη Αλόις Σενεφέλντερ, 1826 (Πινακοθήκη Μουσείου Πύλου). Δίπλα, λιθογραφία σε σχέδιο του Φρανσίς Ερβέ «A residence in Greece and Turkey; with Notes of the Journey through Bulgaria, Servia, Hungary, and the Balkan» (Λονδίνο, Whittaker & Co., 1837 / Γεννάδειος).

 Δημήτρης Αλεξάκης

08.02.2021 • 20:10   UPD: 22:06

ΑΠΟ ΤΗΝ ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ ΤΗΣ ΚΥΡΙΑΚΗΣ

https://www.kathimerini.gr/culture/561254254/eiche-vlemma-zoiron-koytelo-platy/

 Ήταν γενναίος, με στρατηγική σκέψη. Αριστοτέχνης του πολέμου. Μπεσαλής. Χωρίς να μετέχει της νεωτερικότητας, την οποία γνώρισε στο διάστημα της αναγκαστικής παραμονής του στα Επτάνησα, ήταν ηγέτης ανοιχτών οριζόντων, αλλά με γερά πατήματα στην παράδοση των συγγενικών και φιλικών δεσμεύσεων. Ο Θεόδωρος Κολοκοτρώνης στο συλλογικό ασυνείδητο των Ελλήνων κατέχει ίσως την υψηλότερη θέση, με βάση το αξιακό τους σύστημα, γιατί δίδαξε, διώχνοντας τους Τούρκους από τον Μοριά, το υψηλό μάθημα της ελευθερίας.

Γνωρίζουμε όμως καλά τη μορφή του; Υπάρχουν και σώζονται πολλές ή λίγες εικαστικές απεικονίσεις του Κολοκοτρώνη; Από ποιους έχουν γίνει; Πρόκειται για απεικονίσεις του εκ του φυσικού ή για εξωραϊσμένες προσωπογραφίες του, που τις υπαγόρευσε ο θρύλος του μεταγενέστερου αφηρωισμού του; Ποια η καλλιτεχνική αξία τους;

Απαντήσεις σε αυτά τα ερωτήματα μπορεί, ενδεχομένως, να δώσει το υπό έκδοση βιβλίο από τον Δήμο Οιχαλίας, με τίτλο «Θεόδωρος Κολοκοτρώνης: Από τη μορφή του στην εικόνα της» του αναπληρωτή καθηγητή Ιστορίας της Τέχνης στο ΕΚΠΑ Δημήτρη Παυλόπουλου και του ιστορικού Δημήτρη Μιχαλόπουλου.

Τα έργα ζωγράφων όπως ο Ολιβιέ Βουτιέ, ο Ανταμ ντε Φρίντελ, ο Πέτερ φον Ες, ο Τζοβάνι Μπότζι, ο Διονύσιος Τσόκος, αλλά και γλυπτών, όπως ο Ιωάννης Κόσσος, ο Λάζαρος Ν. Σώχος, ο Ιωάννης Εμμ. Βούλγαρης, ο Γεώργιος Δημητριάδης ο Αθηναίος, ο Κώστας Καζάκος, που ζωγράφισαν και σμίλεψαν τη μορφή του Κολοκοτρώνη, όπως και ξυλόγλυπτα, γραμματόσημα, λαχεία, γελοιογραφίες, περιλαμβάνονται, μαζί με πληθώρα επιστημονικά τεκμηριωμένων σχολίων από τον Δ. Παυλόπουλο. 

Λάζαρου Ν. Σώχου, Θεόδωρος Κολοκοτρώνης, 1893-1901, χαλκοκασσίτερος, Ναύπλιο (πλατεία Θεόδωρου Κολοκοτρώνη).

Τα πρότυπα της Αρχαιότητας

Είναι η πρώτη φορά που το σύνολο αυτών των έργων καταγράφεται και φωτίζει την ιστορία του συγκεκριμένου Νεοέλληνα, «που ήταν “κομμένος και ραμμένος” στα μεγάλα πρότυπα της Αρχαιότητας, του Γέρου μας του Μοριά, που, όπως ο Αριστοτέλης, αντλούσε γνώση ερευνώντας πάντα τα αισθητά και τα νοητά. Οπως ο Σωκράτης, είχε αναχθεί και αυτός σε υπόδειγμα “εγκρατείας, σκληραγωγίας, αφοσιώσεως εις τους φίλους και πατριωτισμού”», αναφέρει ο έτερος συγγραφέας του βιβλίου, ο ιστορικός Δημήτρης Μιχαλόπουλος.

Ο Γεώργιος Τερτσέτης, δικαστής του Κολοκοτρώνη στο Ναύπλιο, τον περιέγραφε ως εξής: «είχε βλέμμα ζωηρόν […]. Θυμωμένος εφαίνετο άγριος […]. Το ανάστημά του ήτον σωστόν. Τα μούτρα του και όλον το δέρμα του κορμιού του μαυρειδερόν, αι τρίχες της κεφαλής του χονδρές και σκληρές, καμπουρομύτης, κούτελον πλατύ, τα φρύδια σκεπαστά, τα αυτιά του μεγάλα».

Αξιοσημείωτο γεγονός είναι ότι την καθιερωμένη εικόνα της μορφής του Θεόδωρου Κολοκοτρώνη την οφείλουμε και σε ξένους καλλιτέχνες. Συγκεκριμένα, σε τρεις ανθρώπους που βρέθηκαν στο πρώτο τέταρτο του 19ου αιώνα στην επαναστατημένη Ελλάδα.

Ο πρώτος ήταν ο Ζαν-Πιερ-Εζέν-Φελισιάν Πετιέ (1793-1863), μηχανικός – γεωγράφος που κατατάχθηκε στον γαλλικό στρατό και έφτασε έως τον βαθμό του συνταγματάρχη, ο δεύτερος ο Καρλ Κρατσάιζεν (1794-1878), φιλέλληνας Βαυαρός αξιωματικός, που πολέμησε στο πλευρό των Ελλήνων, και ο τρίτος ο Φρανσίς Ερβέ (1781-1850).

Ο Πετιέ, μέλος της Επιστημονικής Αποστολής στον Μοριά, φθάνοντας για δεύτερη φορά στην Ελλάδα (Αθήνα, 1833), έπειτα από πρόσκληση της ελληνικής κυβέρνησης, ανέλαβε και έφερε εις πέρας, με την πολύτιμη συμβολή των συνεργατών του, τη χαρτογράφηση του ελληνικού κράτους. Στο περιθώριο της εργασίας του στην Ελλάδα έκανε αξιόλογα σχέδια με μολύβι, σέπιες και υδατογραφίες, που απεικονίζουν απόψεις πόλεων, μνημεία, ενδυμασίες, προσωπογραφίες.

O Κρατσάιζεν ήταν φιλέλληνας Βαυαρός αξιωματικός, που πολέμησε στο πλευρό των Ελλήνων. Από το φθινόπωρο του 1826 έως την άνοιξη του 1827 σχεδίασε με μολύβι 40 προσωπογραφίες Ελλήνων αγωνιστών και ξένων φιλελλήνων. Επίσης ζωγράφισε πορτρέτα ανώνυμων ανδρών και γυναικών. Ο Ερβέ, γαλλικής καταγωγής Βρετανός ζωγράφος και συγγραφέας ταξιδιωτικών έργων, προσκλήθηκε στην Ελλάδα από τον στρατηγό Ρίτσαρντ Τσορτς (1784-1873) για να απαθανατίσει τους πρωταγωνιστές της Επανάστασης του 1821.

Σε αυτούς τους τρεις πιστώνεται η διαμόρφωση των δύο τύπων της ζωγραφικής εικόνας του Κολοκοτρώνη, όπως επισημαίνει ο κ. Δημήτρης Παυλόπουλος: «Ο πρώτος τύπος τον παρουσιάζει νεότερο και ακμαιότερο, με κεφαλόδεσμο, ενώ ο δεύτερος τον προβάλλει γηραιότερο και πιο αδύναμο, με περικεφαλαία. Πρότυπο του πρώτου τύπου στάθηκε σχέδιο με μολύβι που φιλοτέχνησε ο υπολοχαγός Καρλ Κρατσάιζεν (1794-1878) στο κάστρο του Δαμάλα, στην Τροιζηνία, στις 14 Μαΐου 1827, όπως σημειώνει ο ίδιος πάνω αριστερά στην άκρη του χαρτιού του σχεδίου του. Το σχέδιο δουλεύτηκε με την τεχνική της λιθογραφίας το 1828 στο εργαστήριο του Franz Seraph Hanfstängl (1804-1877) στο Μόναχο και κυκλοφορήθηκε το 1831 σε δίγλωσσο (γερμανογαλλικό) λεύκωμα. Το λεύκωμα περιελάμβανε είκοσι τέσσερις λιθογραφίες ‒ δεκαοχτώ προσωπογραφίες και έξι τοπιογραφίες. Πρότυπο για τον δεύτερο τύπο ήταν η ζωγραφική σύνθεση του Κολοκοτρώνη με στολή του Συντάγματος Ελληνικού Ελαφρού Πεζικού, έργο που αποδίδεται στον Γάλλο Jean-Pierre-Eugène-Félicien Peytier από λεύκωμά του των χρόνων 1829-32, και το σχέδιο του γαλλικής καταγωγής Βρετανού ζωγράφου Francis Hervé, που το λιθογράφησε ο επίσης Βρετανός James William Giles (1801-1870) για να περιληφθεί σε οδοιπορικό του Hervé το 1837».

Στον Κολοκοτρώνη οφείλουμε πολλά. Οι απεικονίσεις του συνιστούν αντίδωρο στη μεγάλη προσφορά του στο ελληνικό έθνος, η καταγραφή τους μάθημα Ιστορίας, άθλημα ατομικής και συλλογικής αυτογνωσίας, και η μελέτη τους ταξίδι στην ιστορία της νεοελληνικής τέχνης κατά τον 19ο και τον 20ό αιώνα.

Αρβανίτικη νυφιάτικη φορεσιά, Κάλαμος

Στην φωτογραφία,άγνωστης χρονολογίας,εικονίζεται η Μαρία Μπουγατιώτη από τον Κάλαμο Ατ-τικής,φορώντας την νυφιάτικη στολή,τα ρούχα που ήταν ντυμένη η Καλαμιώτισσα δηλαδή,την η-μέρα του γάμου της.Η φ. προέρχεται από δημόσια διαδικτυακή ανάρτηση.Οι Αρβανίτισσες δεν φορούσαν νυφικό,όπως το εννοούμε σήμερα.Διέθεταν,εκτός απ΄ τα καθημερινά ρούχα τους και τα πιο δεύτερα ρούχα για τις εργασίες,μιαν επίσημη (να την πούμε έτσι) φορεσιά για τις γιορτές,τις σχόλες και τις ξεχωριστές μέρες.Αυτήν φορούσαν και στον γάμο τους.Από τόπο σε τόπο βέβαια, υπήρχαν διαφοροποιήσεις,που είχαν να κάνουν με την προσθήκη ή απουσία ενδυμάτων και εξαρ-τημάτων,πράγμα που σχετιζόταν με τι παραδόσεις είχε μεταφέρει η κάθε φατρία/φάρα απ΄ την κοιτίδα της Ηπείρου και σ΄ ένα βαθμό απ΄ την οικονομική κατάσταση της οικογένειας της νύφης. Επειδή όμως,στις κοινωνίες των αρβανιτοφώνων Ελλήνων δεν υπήρχε ταξική διαστρωμάτωση,οι ενδυματολογικές αποκλίσεις/διαφοροποιήσεις ήσαν ελάχιστες κι ασήμαντες.Την παρουσιαζόμενη φορεσιά απ΄ τον Κάλαμο θα την χαρακτηρίζαμε,απ΄ όσα μπορούμε να διακρίνουμε,ως καλαίσθητη σίγουρα,αλλά απλή,χωρίς επιτηδεύσεις και φορτώματα.Στο κεφάλι υπάρχει μόνο ένα (συνηθισμέ-νο) μαντήλι και το επιστήθιο γιορντάνι δεν είναι φανταχτερό.Ξεχωρίζουν τα επιμελημένα μανί-κια.Ακόμα πιο απλή είναι η νυφιάτικη φορεσιά της Αναστασίας Σωτήρχου απ΄ το Γραμματικό Ατ-τικής (γύρω στο 1930,η κατωτέρω φ. είναι περικοπή.)

Αρβανίτικη Νυφιάτικη Μεσογείτικη φορεσιά.Φοριόταν και σε όλες τις γιορτές έως τη γέννηση του  πρώτου παιδιού.Έκφραση-Έκθεση για το Λύκειο, τεύχος Α΄,σελ. 169,Αθήνα 1990².

Περισσότερα για την (νυφιάτικη και όχι μόνο) φορεσιά της Αρβανίτισσας μπορείτε να βρείτε στο βιβλίο μου:  

Γιάννης Βασ. Πέππας,Το φακιόλ της Αρβανίτισσας,2009

 

Γιάννης Βασ. Πέππας, Παροιμίες,κατάρες και λαϊκές εκφράσεις Ελλήνων Αρβανιτών από τη β. Αττική με Αρβανίτικο Λεξικό περιεχομένων λέξεων 2023

 

Το βιβλίο «Παροιμίες,κατάρες και λαϊκές εκφράσεις ΕΛΛΗΝΩΝ ΑΡΒΑΝΙΤΩΝ από τη β. Αττική με ΑΡΒΑΝΙΤΙΚΟ ΛΕΞΙΚΟ περιεχομένων λέξεων» του Γιάννη Βασ. Πέππα αποτελεί κατά βάση μια λαογραφική εργασία  που χωρίζεται σε τρία μέρη:

- το πρώτο,εισαγωγικό,μέρος περιλαμβάνει υλικό από εγκυκλοπαίδειες και άλλες πηγές σχετικό με την έννοια της παροιμίας,της κατάρας και της λαϊκής έκφρασης.

- το δεύτερο,κύριο,μέρος περιλαμβάνει τις παροιμίες,κατάρες και λαϊκές εκφράσεις,συλλε-γείσες με μακρόχρονη έρευνα,από το χωριό καταγωγής και κατοικίας του συγγραφέα,τον Βαρνάβα Αττικής.Κατά μικρό τμήμα το υλικό αυτό προέρχεται και από άλλα μέρη της Αττικής.Η διάταξη είναι η ακόλουθη: προηγείται η παροιμία,κατάρα ή λαϊκή έκφραση, έπεται η απόδοσή της στα ελληνικά (αν ήταν στα αρβανίτικα) και στο τέλος υπάρχει (στις περισσότερες περιπτώσεις) νοηματική ανάλυση και επεξήγηση της  παροιμίας,κατάρας ή λαϊκής έκφρασης.

- το τρίτο,καταληκτικό,μέρος περιλαμβάνει ΑΡΒΑΝΙΤΙΚΟ ΛΕΞΙΚΟ των περιεχομένων λέ-ξεων.Προηγούνται οι περίπου 500 αρβανίτικες λέξεις που θησαυρίζονται στον τόμο με την ερμηνεία τους (αρβανιτοελληνικό) και στη συνέχεια οι ελληνικές λέξεις,προϊόν της μετά-φρασης,με την απόδοσή τους στα αρβανίτικα (ελληνοαρβανίτικο).

Περιλαμβάνει εκτός απ΄ το κείμενο και λίγες εικόνες.Σε κάποια περιορισμένα σημεία πα-ρατίθενται συνοδευτικά σχετικές δημοσιεύσεις από τον διαδικτυακό ιστότοπο του συγ-γραφέα Εξ ακρινής Ηπείρου.

Κατεβάστε το βιβλίο πατώντας εδώ