Σάββατο 22 Φεβρουαρίου 2025

Άγαλμα του Σπύρου Λούη στη Μελβούρνη

 Άγαλμα του Σπύρου Λούη στη Μελβούρνη

 Με μια σεμνή τελετή, που θα πραγματοποιηθεί μεταξύ 09.00 και 13.00 την Παρασκευή 25 Οκτωβρίου, θα γίνουν τα αποκαλυπτήρια του αγάλματος του Σπύρου Λούη...

  

Με μια σεμνή τελετή, που θα πραγματοποιηθεί μεταξύ 09.00 και 13.00 την Παρασκευή 25 Οκτωβρίου,θα γίνουν τα αποκαλυπτήρια του αγάλματος του Σπύρου Λούη,του θρυλικού χρυσού μαραθωνοδρόμου των Ολυμπιακών Αγώνων της Αθήνας του 1896, στο προάστιο Μπέργουικ της Μελβούρνης.

Το άγαλμα του Λούη θα στηθεί δίπλα στο άγαλμα ενός άλλου θρύλου εκείνης της εποχής, του πρώτου Αυστραλού Ολυμπιονίκη Έντγουϊν Φλακ,ο οποίος έτρεξε στους Ολυμπιακούς Αγώνες της Αθήνας το 1896 μαζί με τον Λούη.

Remaining Time-0:00

Fullscreen

Mute

Η πρωτοβουλία ανήκει στον Ελληνικό Οργανισμό Στήριξης των Ολυμπιακών Αγώνων και της Ολυμπιακής Ιδέας, του οποίου ηγείται ο ομογενής Αριστείδης Παναγάκης.

Ο Λούης στο άγαλμα παρουσιάζεται με την κλασική φουστανέλα του. Σημειώνεται ότι άγαλμα του Σπύρου Λούη έχει στηθεί και σε δήμο του Σύδνεϋ.

Πηγή: https://www.zougla.gr/greece/agalma-tou-spirou-loui-sti-melvourni-803052/


Τετάρτη 19 Φεβρουαρίου 2025

Η ελληνικότητα της γλώσσας των αρχαίων Μακεδόνων και η γλώσσα των Σκοπίων

 Η ελληνικότητα της γλώσσας των αρχαίων Μακεδόνων και η γλώσσα των Σκοπίων

Η καταγωγή των αρχαίων Μακεδόνων και η γλώσσα τους- Επιστημονικές διαμάχες για την αρχαία μακεδονική γλώσσα- Η ψευδώνυμη ''μακεδονική'' γλώσσα των Σκοπίων.

Διαβάσαμε πριν λίγες μέρες στο protothema.gr ότι η Google κυκλοφορεί πλέον τους χάρτες της (google maps) σε 39 ακόμα γλώσσες. Ανάμεσα στις γλώσσες αυτές είναι και η λεγόμενη μακεδονική γλώσσα, αυτή δηλαδή που χρησιμοποιείται και ομιλείται στο γειτονικό κράτος της FYROM.
Θα πουν κάποιοι ότι η μακεδονική γλώσσα έχει καθιερωθεί να λέγεται έτσι εδώ και πολλές δεκαετίες, ότι και η Ελλάδα έχει αναγνωρίσει, με την αποδοχή του όρου FYROM, τον όρο Βόρεια Μακεδονία κλπ.
Ποια είναι όμως η σχέση της «μακεδονικής» γλώσσας ,με τη γλώσσα του Φιλίππου Β', του Μεγάλου Αλεξάνδρου και των διαδόχων του; Η όλη διαμάχη για το όνομα της γειτονικής χώρας που επεκτείνεται και σε παράπλευρα θέματα μεταξύ των οποίων και η γλώσσα είναι καινούργια ή μήπως χρονολογείται από τα τέλη του 19ου αιώνα;
Ο πατέρας της ελληνικής γλωσσολογίας Γ. Ν. Χατζιδάκις, ο διαπρεπής φιλόλογος και γλωσσολόγος Νικόλαος Ανδριώτης, ο Ιωάννης Καλλέρης διευθυντής του Ιστορικού Λεξικού της Ακαδημίας Αθηνών από το 1955 ως το 1964 και άλλοι σύγχρονοι, όπως ο Γεώργιος Μπαμπινιώτης, η Άννα Παναγιώτου-Τριανταφυλλοπούλου, καθηγήτρια στο Πανεπιστήμιο Κύπρου, και άλλοι ασχολήθηκαν ενδελεχώς με την καταγωγή και τη γλώσσα των αρχαίων Μακεδόνων αλλά και με τη γλώσσα των κατοίκων της FYROM.
Θα παρουσιάσουμε ορισμένα βασικά στοιχεία από τις μελέτες αυτές όπως τις έχει καταγράψει ο ομότιμος καθηγητής γλωσσολογίας, τέως πρύτανης του ΕΚΠΑ, Γεώργιος Μπαμπινιώτης στο βιβλίο του ''Η ΓΛΩΣΣΑ ΤΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ- Η αρχαία μακεδονική και η ψευδώνυμη γλώσσα των Σκοπίων''

Οι αρχαίοι Μακεδόνες και η γλώσσα τους

Η Μακεδονία στα αρχαία κείμενα αναφέρεται και ως Μακεδονία ή ως Μακετία (μάλιστα τη λέξη αυτή τη χρησιμοποιεί και ο Κλείδαμος στο πρώτο του βιβλίο της Ατθίδος) ενώ οι κάτοικοί της Μακεδόνες, Μακεδνοί και Μακέται, που σημαίνει ''άντρες ψηλοί σαν τις λεύκες''.
Το όνομα Μακεδονία προέρχεται απ' την πανάρχαια ελληνική λέξη ''μάκος'', που είναι ο δωρικός τύπος της λέξης μήκος. Η λέξη Μακεδνός μαρτυρείται στον Όμηρο, τον Ησύχιο και τον Ηρόδοτο. ''...οία τε φύλλα μακεδνής αιγείριο'' (Οδύσσεια, η 106), ''μακεδνή- μακεδανή, μακρά υψηλή'' (Ησύχιος), ''... το δε ελληνικόν έθνος πολυπλάνητον κάρτα... εκ δε της Ιστιαίτηδος ως εξανέστη υπό Καδμείων οίκεε εν Πίνδω Μακεδνόν Καλεόμενον...'' (Ηρόδοτος Ι, 56)

Η ρίζα ''μακ-'' του ονόματος Μακεδονία αλλά και η ρίζα ''μηκ-'' είναι κατεξοχήν ελληνικές και σημαίνουν ''μακρύς, ψηλός''.
Αλλά και τα ονόματα των αρχαίων Μακεδόνων, τα ονόματα των θεών, των ηρώων τους, τα τοπωνύμια κλπ όπως διασώθηκαν από του μεταγενέστερους συγγραφείς, λεξικογράφους και Γραμματικούς, είναι όλα πανάρχαια ελληνικά.
Ο Ηρόδοτος τονίζει κατηγορηματικά ότι οι Μακεδόνες είναι ελληνικό έθνος που κατοικούσε πρώτα στις περιοχές του Ολύμπου και της Όσσας και στη συνέχεια, διώχθηκε από τους Καδμείους και εγκαταστάθηκε στην Πίνδο με το όνομα Μακεδνόν.
Ο '' πατέρας της ιστορίας'' δεν έχει καμιά αμφιβολία ότι οι Μακεδνοί μιλούσαν ελληνική γλώσσα. Όπως λέει αλλού (V,22) είναι Έλληνες όχι μόνο επειδή κάτι τέτοιο ισχυρίζονται, αλλά και επειδή έχει προσωπική αντίληψη και ο ίδιος:
''...Έλληνας δε τούτους είναι τους από Περδίκκεω γεγονότας κατάπερ αυτοί λέγουσι, αυτός τε ούτω τυγχάνω επιστάμενος...''

Αντίθετα για τους Πελασγούς, τους οποίους θεωρεί προγόνους των Αττικών, τονίζει ρητά σε προηγούμενο χωρίο (Ι,56) ότι δεν ξέρει τίποτα για τη γλώσσα τους για την οποία βγάζει το συμπέρασμα ότι ήταν ξένη, βάρβαρη και ότι όταν οι Πελασγοί αφομοιώθηκαν από τους άλλους Έλληνες άλλαξαν και τη γλώσσα τους και μιλούσαν ελληνικά:
''ήντινα δε γλώσσαν ίεσαν οι Πελασγοί ουκ έχω ατρεκέως είπαι''

Ο Αριστοτέλης στα ''Μετεωρολογικά'' (353α) τοποθετεί την κοιτίδα των ''παλαιών'' Ελλήνων, την αρχαία Ελλάδα, στον βορρά, στην Ήπειρο, στην περιοχή της Δωδώνης, ενώ ο Πολύβιος διηγείται ότι ένας πρέσβης των Ακαρνάνων, ο Λυκίσκος, μιλώντας στους Λακεδαιμονίους ονόμασε τους Μακεδόνες ''πρόφραγμα'' (προμαχώνα) της Ελλάδας και είπε επίσης ότι αυτό αποτελεί κοινή πεποίθηση όλων των Ελλήνων.
Και φυσικά δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι ο Όλυμπος, το ''μακεδονικόν όρος μετεωρότατον'' (πανύψηλο μακεδονικό βουνό), κατά τον Στράβωνα ήταν η κατοικία των θεών των αρχαίων Ελλήνων.
Είναι αδιανόητο οι προγονοί μας να πίστευαν ότι οι Μακεδόνες δεν ήταν Έλληνες, ότι είναι βάρβαροι και να έχουν ''τοποθετήσει'' ό,τι ιερότερο και πολυτιμότερο είχαν από θρησκευτικής άποψης , τους θεούς τους, στην επικράτειά τους.
(Τα στοιχεία προέρχονται κυρίως από τη μελέτη του Α. Ι. Θαβώρη ''Μακεδονική και Σημερινά Ιδιώματα της Μακεδονίας'' )

Ο διαπρεπής φιλόλογος Ι. Καλλέρης (1901-1992) σημειώνει σε έντεκα σημεία τα επιχειρήματα με βάση τα οποία προκύπτει η ελληνικότητα της αρχαίας Μακεδονίας, των κατοίκων και της γλώσσας τους.
1) Τα κοινά μακεδονικά ονόματα είναι σε γενικές γραμμές ελληνικά ως προς τη ρίζα, τον τύπο και την έννοια, αλλά επίσης πολύ ιδιωματικά, πράγμα που μαρτυρεί τον αυτόχθονο χαρακτήρα τους.
2) Τα μακεδονικά ονόματα προσώπων έχουν ελληνική ρίζα και ελληνικό τύπο, αλλά ταυτόχρονα είναι αρχικά και όχι ιδιωματικά.
3) Το εθνικό όνομα που ανέκαθεν είχε ο μακεδονικός λαός είναι καθαρά ελληνικό.
4) Τα περισσότερα από τα μακεδονικά τοπωνύμια έχουν ελληνική ρίζα και τύπο. Τα υπόλοιπα έχουν πάντα τουλάχιστον ελληνικό τύπο ακόμα και όταν η ρίζα είναι ασαφής ή μη ελληνική.
5) Οι Μακεδόνες ποτέ δεν μίλησαν ή έγραψαν άλλη γλώσσα εκτός από τη μακεδονική.
6) Δεν λάτρεψαν άλλους θεούς από εκείνους των υπόλοιπων Ελλήνων, το ημερολόγιό τους ήταν ελληνικής καταγωγής αλλά ασφαλώς αυτόχθονο. Αυτό μας προσφέρει μια επιπλέον απόδειξη.
7) Δεν είχαν πολιτικούς θεσμούς ή ήθη και έθιμα ξένα προς εκείνα των υπόλοιπων Ελλήνων.
8) Μάλιστα στο θέμα αυτό, όπως και σε όλα τα υπόλοιπα διακρίνονταν από τους Ιλλυριούς και τους Θράκες.
9) Οι ξένοι λαοί της Ασίας και της Αφρικής τους θεωρούσαν ανέκαθεν Έλληνες.
10) Αλλά και οι υπόλοιποι Έλληνες διακήρυξαν συχνά αυτή τη φυλετική ταυτότητα.
11) Και οι ίδιοι οι Μακεδόνες αποκαλούνταν Έλληνες.

Μετά τον Μέγα Αλέξανδρο που τόνιζε ότι είναι Έλληνας (Ηρόδοτος V22, IX45) πολλοί άλλοι Μακεδόνες, βασιλιάδες αλλά και ιδιώτες επαναλάμβαναν το ίδιο πράγμα (Kalleris, ''Les Anciens Makedoniens'' 1.1 παρ. 10).

Όσο για τις ρητορικές αποστροφές του Θρασύμαχου και του Δημοσθένη, που παρακινούσαν ο πρώτος τους Λαρισαίους και ο δεύτερος τους Αθηναίους σε αντίσταση εναντίον των Μακεδόνων βασιλιάδων, τους οποίους κατηγορούσαν ως βαρβάρους, ο αείμνηστος ακαδημαϊκός Μιχαήλ Σακελλαρίου (1912-2014) τις θεωρεί αναξιόπιστες και αναφέρει ότι στρέφονται όχι εναντίον των Μακεδόνων αλλά των βασιλιάδων τους και παρέπεμπαν σε αυλικά σκάνδαλα, τις ασωτίες και τη βιαιότητα ορισμένων ηγεμόνων. Σχετικά είναι όσα γράφει για τον Αρχέλαο ο Πλάτωνας (''Αλκιβιάδης'' 2141 Δ, ''Γοργίας'' 471 Α-Δ) και για τον Φίλιππο άλλοι συγγραφείς (Θεόπομπος, Πολύβιος).

Για τον Δημοσθένη γράφει σχετικά και ο Otto Abel στο έργο του ''Makedonien vor Konig Phillip σελ 116: << Αι του Δημοσθένους κατά των Μακεδόνων εκφράσεις προελθούσαι εκ κομματικού ανταγωνισμού έχουσιν ως προς μεν την ιστορικήν έρευναν μικράν, ως δε την εθνολογικήν ουδενίαν σημασίαν>>

Όσο για τις πολυσυζητημένες απόψεις του Θουκυδίδη και άλλων ότι οι Ηπειρώτες, οι Μακεδόνες ακόμη και οι Αιτωλοί θεωρούνται βάρβαροι, ακόμα και ο Γ. Ν. Χατζιδάκις είναι κατηγορηματικός. Οι λαοί αυτοί είναι μεν Έλληνες (''πολλά της Ελλάδος'' και ''ταύτα της Ελλάδος'', Θουκυδίδης Α’ 5-6) αλλά δεν άλλαξαν συνήθειες, δεν ''εκπολιτίσθηκαν'' όπως οι Αθηναίοι και οι υπόλοιποι, αλλά καθώς ζούσαν σύμφωνα με τα πανάρχαια ήθη και έθιμά τους φαίνονταν ως βάρβαροι σε σχέση με τους υπόλοιπους Έλληνες. Τα λόγια λοιπόν του Θουκυδίδη αναφέρονται αποκλειστικά στον πολιτισμό και όχι στις εθνολογικές σχέσεις των λαών αυτών και μόνο όποιος τα παρερμηνεύει (σκόπιμα ή μη) μπορεί να τα εννοήσει αλλιώς. Οι βασικές δυσχέρειες για μια ολοκληρωμένη μελέτη της αρχαίας μακεδονικής γλώσσας πηγάζουν κυρίως από το πολύ περιορισμένο υλικό που έχει διασωθεί απ' αυτή. Συγκεκριμένα διασώθηκαν από τον Ησύχιο και άλλους λεξικογράφους με κύρια πηγή τον Μακεδόνα γραμματικό Αμερία 350 λέξεις περίπου, 150 προσηγορικά και 200 κύρια ονόματα (ανθρωπωνύμια- τοπωνύμια). Πρόκειται για μεμονωμένες λέξεις που δεν απαντούν σε προτάσεις ή κείμενα.


Νικόλαος Ανδριώτης

Η γλώσσα των Σκοπίων

Με το σλαβικό γλωσσικό ιδίωμα της FYROM, ασχολήθηκε εκτενώς ο αείμνηστος φιλόλογος και γλωσσολόγος Νικόλας Ανδριώτης (1906-1976), στη μελέτη του “Το Ομόσπονδο Κράτος των Σκοπίων και η Γλώσσα του”. Εκεί βρίσκουμε πολύ ενδιαφέρουσες πληροφορίες, πέρα από το γλωσσικό ζήτημα και για την ιστορία του κράτους των Σκοπίων.
Στις 2 Αυγούστου 1944 (επέτειος της εξέγερσης του Ίλιντεν του 1903, 20 Ιουλίου με το ιουλιανό ημερολόγιο. 2 Αυγούστου με το νέο, σίγουρα καθόλου τυχαία η επιλογή της ημερομηνίας…) ιδρύθηκε στα Σκόπια η «Λαϊκή Δημοκρατία της Μακεδονίας», ως ομόσπονδο κράτος της (τέως) Γιουγκοσλαβίας. Το κράτος αυτό περιέλαβε στα σύνορα του το τμήμα της Βόρειας Μακεδονίας που ανήκε ως τότε στη Σερβία.
Ο Νικόλαος Ανδριώτης αναφέρει ότι σύμφωνα με την τελευταία επίσημη στατιστική (που έγινε δηλαδή, πριν γραφτεί η μελέτη του), το ομόσπονδο, τότε, κράτος των Σκοπίων, κατοικείται από 864.000 σλαβόφωνους, 164.000 αλβανόφωνους, 200.000 τουρκόφωνους, 10.000 Αρμένιους, 9.000 βλαχόφωνους, 20.000 αθίγγανους και πολλούς Έλληνες, των αστικών ιδίως κέντρων, «τους οποίους οι επίσημες στατιστικές αποσιωπούν», όπως γράφει χαρακτηριστικά.
Αναφέρει επίσης, ότι “οι στατιστικές δεν συμφωνούν”. Ο Ιταλός γλωσσολόγος VittorePisaniσε πρόσφατη μελέτη του με τίτλο “IlMacedonico” (1957), ορίζει σε 800.000 τους σλαβόφωνους, 200.000 τους αλβανόφωνους και 95.000 τους τουρκόφωνους. Βέβαια, σύμφωνα με την τελευταία επίσημη απογραφή του 2002, τα δεδομένα έχουν αλλάξει. Ο συνολικός πληθυσμός της χώρας, ήταν 2.022.547 κάτοικοι. Από αυτούς το 1.297.981 (64%) είναι “Σλαβομακεδόνες”, 509.083 (25,2%) Αλβανοί, 77.959 (3,9%) Τούρκοι, 53.879 (2,7%) Ρομά, 35.939 (1,8%) Σέρβοι, 17.018 (0,8%) είναι Βόσνιοι, 9.695 (0.5%) Βλάχοι, ενώ οι υπόλοιποι 20.993 δεν ανήκουν σε καμία από τις προηγούμενες κατηγορίες. ( πηγή: Βικιπαίδεια)
Η Βαλκανική Χερσόνησος κατοικούταν κατά τους ελληνιστικούς χρόνους, κατά τους αιώνες της ρωμαϊκής κυριαρχίας και κατά τους πρώτους αιώνες του Βυζαντίου, από καθαρούς Έλληνες και εξελληνισμένους θρακοϊλλυριούς. Ως τον 7ο μ.Χ. αιώνα, τα σύνορα της ομιλούμενης ελληνικής γλώσσας στη Βαλκανική, άρχιζαν από τις εκβολές του ποταμού Γενούσου (Σκούμπι όπως λέγεται σήμερα στην Αλβανία) στην Αδριατική, περνούσαν νότια από τα Σκόπια, από τη Σερδική (Σόφια), κατά μήκος της οροσειράς του Αίμου και κατέληγαν στον Εύξεινο Πόντο.
Οι Σλάβοι ως τα μέσα του 6ου αιώνα, ζούσαν στις περιοχές της ανατολικής Πολωνίας και της Λευκής Ρωσίας. Τότε άρχισαν να κατεβαίνουν νοτιότερα, κάνοντας ληστρικές επιδρομές ενάντια στο Βυζάντιο ως μισθοφόροι και ακόλουθοι άλλων βαρβαρικών λαών, ιδίως των Αράβων, επιστρέφοντας με τη λεία από τις επιδρομές του στα ορμητήρια τους, βόρεια του Δούναβη. Μόνιμη εγκατάσταση των σλαβικών φυλών στην πεδινή περιοχή ανάμεσα στον Αίμο και τον Δούναβη, έγινε για πρώτη φορά στις αρχές του 7ου αιώνα, όταν οι εσωτερικές αναταραχές του βυζαντινού κράτους κλόνισαν την άμυνα των βόρειων συνόρων του. (Δ. Ζακυνθηνού, “Οι Σλάβοι εν Ελλάδι”)
Η γλώσσα που μιλούν που μιλούν στην πλειοψηφία τους οι κάτοικοι των Σκοπίων και που εντελώς αυθαίρετα ονομάστηκε “μακεδονική”, είναι ένα σλαβικό ιδίωμα, με στενούς δεσμούς τόσο με τη βουλγαρική γλώσσα όσο και με τη σερβική, ωστόσο δεν έχει τα στοιχεία εκείνα που πρέπει, ώστε να ονομαστεί αυτοτελής γλώσσα, σύμφωνα με τις αρχές της γλωσσικής επιστήμης.
Σύμφωνα πάντα με τον Νικόλαο Ανδριώτη: “Τα μόνα σαφή σύνορα του σλαβικού αυτού ιδιώματος είναι τα προς την ελληνική γλώσσα και συμπίπτουν περίπου με τα γεωγραφικά σύνορα της (τέως) Γιουγκοσλαβίας προς την Ελλάδα, εκτός από μια μικρή σφήνα που σχηματίζει το ιδίωμα αυτό επάνω στο ελληνικό έδαφος, στην ορεινή περιοχή βορείως της Καστοριάς. Επίσης, προς τα δυτικά το σλαβικό αυτό ιδίωμα συνορεύει με την αλβανική γλώσσα, μόνο που τα σύνορα του προς αυτήν δεν ταυτίζονται με την οροθετική γραμμή των αλβανογιουγκοσλαβικών συνόρων, γιατί το κράτος των Σκοπίων περιλαμβάνει 164.000 αλβανόφωνους κατοίκους. Τα σύνορά του προς τη βουλγαρική και σερβική γλώσσα χάνονται μέσα στη ρευστότητα των κοινών με τις γλώσσες αυτές ισόγλωσσων και είναι αδύνατο να καθοριστούν. Το ιδίωμα αυτό είναι ένας μεταβατικός σταθμός ανάμεσα στη σερβική και τη βουλγαρική”.
Σύμφωνα με τον A. Vaillant, πρόκειται για ένα ιδίωμα που ανήκει σε μια μάλλον “βουλγαρομακεδονική” ενότητα, που αντιτίθεται στη σερβοκροατική γλωσσική ενότητα. Κατάγεται απευθείας από ένα σλαβικό ιδίωμα που ήταν σε χρήση στη Βόρεια Μακεδονία τον 9ο- 10ο αιώνα και στο οποίο μετέφρασαν την Αγία Γραφή οι (Θεσσαλονικείς) Κύριλλος και Μεθόδιος. Την άποψη αυτή, δέχεται και ο HoraceLunt, που αντί για “βουλγαρομακεδονική”, την ονομάζει “EasternBalkanSlavic” (Σλαβική της Ανατολικής Βαλκανικής).

Πριν τους επιβληθεί το όνομα “Μακεδόνες” οι σλαβόφωνοι του κράτους των Σκοπίων, ονόμαζαν τους εαυτούς τους Bugari, δηλαδή Βούλγαρους. Το Bugari είναι ο σερβικός τύπος του του εθνικού ονόματος Βούλγαροι. Βουλγαρική ονόμαζαν τη διάλεκτό τους και οι ίδιοι οι Σλάβοι της Βόρειας Μακεδονίας, όταν από τα μέσα του 19ου αιώνα άρχισαν να κάνουν συλλογές δημοτικών τραγουδιών για λαογραφικούς σκοπούς. “BulgarskiNarodniPesni” ονομάζουν οι αδελφοί Miladinovτη συλλογή τους που εκδόθηκε στο Ζάγκρεμπ (της Κροατίας) το 1861. Ο όρος “μακεδονική” δεν είχε ακόμα… εφευρεθεί. Βούλγαροι ονομάζονταν και από τους Έλληνες της Μακεδονίας και βουλγαρική η διάλεκτος τους, όπως φαίνεται ήδη στο “Μακεδονικό Λεξικό” του 16ου αιώνα, ένα γλωσσάριο από 301 σλαβικές λέξεις και φράσεις της περιοχής της Καστοριάς, γραμμένες με ελληνικά γράμματα και την αντίστοιχη ελληνική μετάφραση, από ανώνυμο Έλληνα της περιοχής. Το λεξικό αυτό εκδόθηκε το 1958 από τους C. Giannelliκαι A. Vaillant.



Γεώργιος Μπαμπινιώτης

Η ελληνική επίδραση στη γλώσσα των Σκοπίων

Είναι εντυπωσιακά τα στοιχεία που παραθέτει ο Νικόλαος Ανδριώτης για την επίδραση της ελληνικής γλώσσας στο γλωσσικό ιδίωμα των Σκοπίων. Αναφέρουμε ενδεικτικά ορισμένες από τις εκατοντάδες σχετικές λέξεις: adamant = διαμάντι, aktapod = χταπόδι, aroma = άρωμα, gargara = γαργάρα, dekar = δεκάρι, drum = δρόμος, avtonom = αυτόνομος, anapodo = ανάποδος, aplos= απλός, afrat = αφράτος, levter = ελέυθερος, hondrokefal = χοντοκέφαλος (!), dukimasam = δοκιμάζω, eksigisam= εξηγώ, κλπ.
Τεράστια είναι η ελληνική επίδραση στο σκοπιανό γλωσσικό, σε θέματα εκκλησίας και παιδείας. Ενδεικτικά: Agiasmo = αγιασμός, agripnijaκαι igripnie= αγρυπνία, angel = άγγελος, didaskalκαι daskal = δάσκαλος, egumenκαι igumen = ηγούμενος, eres = αίρεση, ikona = εικόνα, idol = είδωλο, ipsom= ύψωμα, istorija = ιστορία, kandilonaft = καντηλανάφτης, magija = μαγεία, martir = μάρτυρας, metanija = μετάνοια, miro = μύρο, nafora = αναφορά, Panagi(j)a = Παναγία, parazid = παράδεισος, prezviter = πρεσβύτερος, παπάς, psalt = ψάλτης, trapezaκαι trpenza = τράπεζα, tropar = τροπάριο, filosofκαι vilosof= φιλόσοφος, eretik = αιρετικός, fotografija = φωτογραφία κλπ.
Και τέλος Ristosaneste! = Χριστός Ανέστη! (!)

Αδημοσίευτα στοιχεία για την αρχαία μακεδονική γλώσσα

Είχαμε μια άκρως ενδιαφέρουσα συζήτηση με τον κορυφαίο Έλληνα γλωσσολόγο κύριο Χριστόφορο Χαραλαμπάκη, ο οποίος πρόθυμα (και τον ευχαριστούμε θερμά γι’ αυτό) μας ανέφερε ορισμένα στοιχεία για την αρχαία μακεδονική γλώσσα, αδημοσίευτα ως σήμερα (τουλάχιστον σε ευρεία έκταση).
Όπως αναφέραμε, λεξικογραφημένες, υπάρχουν γύρω στις 350 αρχαίες μακεδονικές λέξεις. Και όμως, πολλές από τις λέξεις που χρησιμοποιούμε ακόμα και σήμερα, είναι αρχαίες μακεδονικές.
Ανώνυμος Αλεξανδρινός σχολιαστής του Ομήρου, αναφέρει ότι η λέξη “κοράσιον” είναι μακεδονική. Η κατάληξη –ισσα, ευρέως χρησιμοποιούμενη σήμερα (γειτόνισσα, μαγείρισσα, διακόνισσα κλπ.) είναι αρχαία μακεδονική.
Σχετικά, στον Αντιαττικιστή, την γυναίκα από τη Μακεδονία, τη συναντάμε ως “Μακεδόνισσαν”.
Η λέξη διμοιρίτης, σήμαινε τον “εκλεκτό Μακεδόνα στρατιώτη, ο οποίος διοικούσε δυο μέρες”.
Η λέξη δεκανός, απ’ όπου προέρχονται οι λέξεις δεκανέας, δεκανίκι κλπ., είναι αρχαία μακεδονική. Η λέξη αυτή “πέρασε” ως decanusστα Λατινικά.
Εκείνο που μας άφησε άφωνους απ’ όσα μας είπε ο κύριος Χαραλαμπάκης, είναι ότι η λέξη Dekan, η οποία στα γερμανικά σημαίνει “κοσμήτορας” προέρχεται από την αρχαία μακεδονική δεκανός (είναι νομίζουμε οφθαλμοφανέστατο…). Επίσης, στα ιταλικά decano = κοσμήτορας (η λέξη μαρτυρείται από το 1258, (loZingarelli 2016, VOCABOLARIO DELLA LINGUA ITALIANA). Προφανώς, νομίζουμε, ότι είναι και η επίδραση της λέξης δεκανός στις λέξεις dean = κοσμήτορας (αγγλικά) και doyen = κοσμήτορας (γαλλικά) και decano(ισπανικά)…
Και μια ακόμη, μη σχετική με το θέμα, αλλά άκρως ενδιαφέρουσα πληροφορία που μας έδωσε ο κύριος Χαραλαμπάκης. Είναι γνωστή σε πολλές και πολλούς η λέξη salary = μισθός (η λέξη εμφανίζεται τον 130 αιώνα, Λεξικό MerriamWebster’s). Προέρχεται από το λατινικό salarium. Οι Ρωμαίοι στρατιώτες πληρώνονταν με μια χούφτα αλάτι (!), που ήταν πανάκριβο στην εποχή εκείνη. Salarium (ο μισθός σε αλάτι) <αρχ, ελληνικό ἅλας<αρχ, ελληνικό ἅλς= θάλασσα… Ελπίζουμε οι εγκέφαλοι της Googleνα καταλάβουν κάποια στιγμή ότι μακεδονική γλώσσα όπως την εννοούν, ΔΕΝ υπάρχει και να αποφεύγουν τις αβασάνιστες, ανάλογες ενέργειες, στο μέλλον…

Χριστόφορος Χαραλαμπάκης

Πηγή: https://www.protothema.gr/greece/article/789035/i-ellinikotita-tis-glossas-ton-arhaion-makedonon-kai-i-glossa-ton-skopion/?fbclid=IwY2xjawIhl9VleHRuA2FlbQIxMQABHRY5M_yo7m4w7oxuJPsV9Wg9YqCfbIND20C3UHVprO23PQGslActxlvEXw_aem_PwPcMrBPKtVpUTCR2yt27w


Τρίτη 11 Φεβρουαρίου 2025

Πανηγύρι στο ξωκλήσι


 Στον Άι Γιώργη,1977 (ή 1976).

Τότε οι Βαρναβιώτες πανηγύριζαν ακόμη σ΄ αυτό το Βυζαντινό ξωκλήσι του 13ου αι.
Έχει εντοιχισμένη την χρονολογία κατασκευής του ψηλά στο υπέρθυρο. 12.. μ.Χ. Την είχα φωτογραφήσει πριν 30 χρόνια περίπου, την παραθέτω. Πιθανότατα κατασκευή του Βυζαντινού χωροδεσπότη Βαρνάβα.

Για το σπουδαίο μνημείο,πανελλήνιας κι ευρωπαϊκής σημασίας, αδιαφορούν οι πάντες: Κοινότητα, Δήμος, Περιφέρεια, Αρχαιολογία, Βαρναβιώτες...
Το ξωκλήσι έχει 40 χρόνια να λειτουργηθεί και ρημάζει... Πέρσι γέμισε μισό μέτρο με νερό... Ο περιβάλλων μαγευτικός χώρος, γεμάτος με θρύλους,ισοπεδώθηκε με μπουλντόζες. Μέχρι και το ποτάμι που πήγαινε στην παραλία του Ντόρμπερι,το ξέραναν...
Όταν παίρνω φόρα,φόρα κατηφόρα,
κι ο Θεός ο ίδιος δεν με σταματά...

Γιάννης Βασ. Πέππας

Δευτέρα 10 Φεβρουαρίου 2025

Η ιστορία της Βόρειας Ηπείρου την περίοδο 1913-1921

 


Η ιστορία της Βόρειας Ηπείρου την περίοδο 1913-1921 σημαδεύτηκε από την επιθυμία του τοπικού ελληνικού στοιχείου για ένωση με το Βασίλειο της Ελλάδας, καθώς και την αλυτρωτική επιθυμία της ελληνικής πολιτικής για προσάρτηση της συγκεκριμένης περιοχής, η οποία τελικά επιδικάστηκε στο Πριγκιπάτο της Αλβανίας.
Κατά τη διάρκεια του Α΄ Βαλκανικού Πολέμου, η Βόρεια Ήπειρος, η οποία φιλοξενούσε μια σημαντική μειονότητα Ορθοδόξων που μιλούσαν είτε ελληνικά είτε αλβανικά, βρέθηκε, ταυτόχρονα με τη Νότια Ήπειρο, υπό τον έλεγχο του ελληνικού στρατού, ο οποίος είχε προηγουμένως απωθήσει τις οθωμανικές δυνάμεις. Η Αθήνα επιθυμούσε την προσάρτηση αυτών των εδαφών. Όμως, η Ιταλία και η Αυστροουγγαρία ήταν αντίθετες σε αυτό το ενδεχόμενο, ενώ το Σύμφωνο της Φλωρεντίας του 1913 παραχωρούσε τη Βόρεια Ήπειρο στο νεοσυσταθέν Πριγκιπάτο της Αλβανίας, η πλειοψηφία των κατοίκων του οποίου ήταν μουσουλμάνοι στο θρήσκευμα. Έτσι, ο ελληνικός στρατός αποχώρησε από την περιοχή, όμως οι Χριστιανοί Ηπειρώτες, αρνούμενοι τη διεθνή συγκυρία, αποφασίζουν, με την κρυφή στήριξη του ελληνικού κράτους, τη δημιουργία ενός αυτόνομου καθεστώτος, με έδρα το Αργυρόκαστρο (αλβανικά: Gjirokastër).

Για την συνέχεια πατήστε εδώ


Σάββατο 8 Φεβρουαρίου 2025

Rene Puaux, Δυστυχισμένη Βόρειος Ήπειρος pdf

                                                  

Ο Ρενέ Πυώ (Rene Puaux) στη βόρεια Ήπειρο

Ένας από τους πιο σημαντικούς ιστορικούς – δημοσιογράφους και όχι μόνο, ο οποίος με σθένος και αγάπη προς την αλήθεια, κατά την πρώτη και δεύτερη δεκαετία του 20ου αιώνα, πρόβαλλε τα δίκαια των βόρειο – Ηπειρωτών προς τη διεθνή κοινότητα, υπήρξε ο Ρενέ Πυώ (Rene Puaux).

Τις απογοητεύσεις και τις περιπέτειες ενός πολεμικού ανταποκριτή τις περιγράφει παραστατικά σε μια συλλογική έκδοση “Dans les Balkans 1912 – 1913”, που ασφαλώς είναι πολύτιμη και για τους κανόνες δεοντολογίας της δημοσιογραφίας, της υψηλής αποστολής της ως διαμορφώτριας της κοινής γνώμης. Αποκαλύπτει κάθε απόπειρα παραπλανήσεως του κοινού δια του τύπου και συγκεκριμένα στην περίπτωση της Β. Ηπείρου επισημαίνει την απουσία Ιταλών και Αυστριακών δημοσιογράφων από εκδηλώσεις δηλωτικές του ελληνικού φρονήματος των κατοίκων της, τόσο των χριστιανών όσο και των μουσουλμάνων.

Κάντε λήψη του βιβλίου πατώντας  εδώ


Πέμπτη 6 Φεβρουαρίου 2025

Οι Έλληνες Αρβανίτες στο Ναύπλιο,16ος αι.


 Η περιτειχισμένη πόλη του Ναυπλίου (Napoli di Romania) κατά τη πρώτη Βενετική περίοδο, όπου έξω από τα τείχη διακρίνεται η περιγραφή Case di Albanesi (Σπίτια των Αλβανών,δηλαδή των Αρβανιτών) ενώ μέσα στην πόλη αναφέρονται οι κοινότητες των Ελλήνων (Castel di Greci) και των Φράγκων (Castello di Frachi). Αρχές 16ου αιώνα, έργο του C. F. Camocio. 
Ο λόγος που οι Έλληνες Αρβανίτες ετέθησαν απ΄ τους Βενετούς εκτός περιτείχισης είχε να κάνει με την προστασία της πόλης,λόγω του σκληροτράχηλου και της μαχητικότητας των Αρβανιτών, αγωνιστικό πνεύμα που απέκτησαν και όσο απέκρουαν τους αλλογενείς στη γη του Αρβάνου και κατά την συγκρουσιακή κάθοδό τους στον όμαιμο Ελληνικό νότο.

Τετάρτη 5 Φεβρουαρίου 2025

Χρήστος Λυμπέρης

 

Χρήστος Λυμπέρης

Χρήστος Λυμπέρης
Γέννηση26  Φεβρουαρίου 1935
Άσκρη Βοιωτίας

Ο Χρήστος Λυμπέρης (26 Φεβρουαρί-ου 1935)[1] είναι Έλληνας ναύαρχος[2] ε.α. του Πολεμικού Ναυτικού καθώς και επίτιμος αρχηγός[3] του Γενικού Επιτελείου Εθνικής Άμυνας της Ελλάδας (1993-96).

Βιογραφικά στοιχεία

 

Γεννήθηκε το 1935 στην Άσκρη Βοιωτίας, από φτωχή οικογένεια: ο πατέρας του ήταν ράφτης και η μητέρα του νοικοκυρά Η μητέρα του πέθανε ξαφνικά το 1948, όταν ο ίδιος ήταν 12 ετών.[4] Το 1952 εισήλθε στη Σχολή Ναυτικών Δοκίμων, από την οποία αποφοίτησε το 1956, ως μάχιμος σημαιοφόρος.[2] Υπήρξε ένας από τους ελάχιστους της σειράς του που κατάφεραν να εισαχθούν στη Σχολή Ναυτικών Δοκίμων χωρίς κανενός είδους παρέμβαση. Συμπλήρωσε τις σπουδές του στη Σχολή Επικοινωνιών του Βρετανικού Βασιλικού Ναυτικού (HMS Mercury Royal Navy Signals School), στο Τμήμα Οικονομικών Επιστημών του Πανεπιστημίου Πειραιώς και στη Ναυτική Σχολή Πολέμου.[2][5] Είναι παντρεμένος με τη Χρυσούλα Καταγά, αδελφή του αντιναύαρχου Κωνσταντίνου Καταγά, και έχουν δύο γιους, αξιωματικούς του Πολεμικού Ναυτικού.

Υπηρέτησε σε πολεμικά πλοία ως κυβερνήτης. Το 1973, και ενώ υπηρετούσε κυβερνήτης του αντιτορπιλικού ΠΑΝΘΗΡ, ο Λυμπέρης συνελήφθη[6] από τη Χούντα των Συνταγματαρχών λόγω της συμμετοχής του στο Κίνημα του Ναυτικού, φυλακίστηκε στο ΕΑΤ-ΕΣΑ και αποτάχθηκε από το Πολεμικό Ναυτικό.

Η χούντα τον αποφυλάκισε τον Σεπτέμβριο και αμέσως έπιασε δουλειά στην πετρελαϊκή εταιρεία Motor Oil, του φίλου του επιχειρηματία Βαρδή Βαρδινογιάννη, όπου ανέλαβε διευθυντής αγοράς αργού πετρελαίου. Από αυτή τη θέση, εκπόνησε μελέτη των συμβολαίων αγοράς αργού πετρελαίου των εταιρειών BP, Mobil, Shell, και Texaco, σε σχέση με την προσαρμογή της τιμής αγοράς από τις συγκεκριμένες εταιρείες μετά τις αλλαγές που επέβαλλαν οι χώρες παραγωγής στα δικαιώματά τους.[7] Στη συνέχεια παρουσίασε τα ευρήματά του στον Βαρδινογιάννη, ο οποίος του διπλασίασε τον μισθό.[8]

Μετά την πτώση της Χούντας επανήλθε στην ενεργό δράση. Αργότερα, ως αρχηγός Στόλου και αρχηγός ΓΕΕΘΑ, ο Λυμπέρης είχε ως στενότερο συνεργάτη και διευθυντή του γραφείου του τον Βασίλειο Ντερτιλή, γιο του χουντικού πραξικοπηματία Νικολάου Ντερτιλή,[9] τον οποίο γνώρισε και στον Ανδρέα Παπανδρέου.

Τον Ιούνιο του 1981 (επί κυβέρνησης Ράλλη) τοποθετήθηκε ναυτικός ακόλουθος στην ελληνική πρεσβεία της Ουάσινγκτον. Ο ίδιος ο Λυμπέρης ερμήνευσε αυτή την κίνηση ως προσπάθεια του τότε αρχηγού ΓΕΝ Κωνσταντίνου Κονοφάου να τον «καλοπιάσει» επειδή ήξερε την προσωπική γνωριμία του με τον Ανδρέα Παπανδρέου, και έβλεπε την επερχόμενη νίκη του ΠΑΣΟΚ στις εκλογές. Ως ναυτικός ακόλουθος, ο Λυμπέρης ήρθε σχεδόν αμέσως σε σύγκρουση με τον Έλληνα πρέσβη στην Ουάσινγκτον Ιωάννη Τζούνη, ο οποίος (κατά τον Λυμπέρη) είχε απαράδεκτη για διπλωμάτη συμπεριφορά και καταφερόταν δημόσια εναντίον του Ανδρέα Παπανδρέου, μπροστά σε όλο το προσωπικό της πρεσβείας.[10] Αμέσως μετά τη νίκη του ΠΑΣΟΚ, ο Τζούνης ανακλήθηκε στην Αθήνα, και τον αντικατέστησε ο πρέσβης Νικόλαος Καρανδρέας.  Από τη θέση του ναυτικού ακολούθου συνεργάστηκε με το ελληνικό λόμπι στην Ουάσινγκτον, του οποίου δύο από τα σημαντικότερα μέλη, ο εφοπλιστής Γιώργος Λιβανός (George P. Livanos) και ο δικηγόρος Γιώργος Βουρνάς (George C. Vournas), είχαν προσωπική φιλία με τον Ανδρέα Παπανδρέου. Αρκετά άλλα μέλη του λόμπι όμως εμφάνιζαν έντονη απέχθεια για τις πολιτικές του ΠΑΣΟΚ, πράγμα που προκαλούσε σημαντικές δυσκολίες.

Διετέλεσε διοικητής της Σχολής Ναυτικών Δοκίμων (1983-84), διοικητής[11] Φρεγατών (1984 - 1985), διοικητής[12] Ναυτικής Εκπαίδευσης καθώς και Αρχηγός Στόλου[13] (1986 - 1989).

Ο Ναύαρχος Χρήστος Λυμπέρης τιμήθηκε με πλήθος παρασήμων και στρατιωτικών μεταλλίων και διαμνημονεύσων, μεταξύ των οποίων: Aνώτερος Ταξιάρχης του Τάγματος της Τιμής, Ανώτερος Ταξιάρχης του Τάγματος του Φοίνικος, Χρυσούς Σταυρός του Τάγματος του Γεωργίου Α', Μετάλλιο Στρατιωτικής Αξίας Α' τάξεως, Μετάλλιο Εθνικής Αντίστασης, Αστήρ Αξίας και Τιμής, Διαμνημόνευση Ηγεσίας ΓΕΕΘΑ, Διαμνημόνευση Ηγεσίας Σχηματισμού- Μεγάλης Μονάδος Α' τάξεως, Διαμνημόνευση Ευδοκίμου Διοικήσεως Α΄ τάξεως και Διαμνημόνευση Επιτελούς B΄ τάξεως. Επίσης, του απενεμήθη το παράσημο Officer of the Legion of Merit (ΗΠΑ) για την υπηρεσία του ως Ναυτικού Ακολούθου Ουασιγκτώνος.

Αρχηγός ΓΕΕΘΑ

 

Το 1993 ανέλαβε αρχηγός[3] του Γενικού Επιτελείου Εθνικής Άμυνας της Ελλάδας, θέση στην οποία παρέμεινε μέχρι και το 1996, οπότε και αντικαταστάθηκε από τον πτέραρχο Αθανάσιο Τζογάνη.

To Δόγμα του Ενιαίου Αμυντικού Χώρου

Ο Λυμπέρης, μαζί με τον πτέραρχο Νικόλαο Κουρή και τον στρατηγό Νικόλαο Βορβολάκο, υπήρξαν οι δημιουργοί και εφαρμοστές (με πολιτική και στρατηγική σύλληψη και εντολή του Ανδρέα Παπανδρέου) του Δόγματος Ενιαίου Αμυντικού Χώρου (ΔΕΑΧ) Ελλάδας και Κύπρου. Μάλιστα ο Λυμπέρης ήταν ο πρώτος που το διατύπωσε δημόσια, με το βιβλίο του «Σύγχρονη Ελληνική Αμυντική Στρατηγική», το οποίο κυκλοφόρησε τον Μάρτιο του 1993, οχτώ μήνες προτού το Δόγμα ανακοινωθεί επίσημα από τους Ανδρέα Παπανδρέου και Γλαύκο Κληρίδη.

Το Δόγμα ενοποίησε την αμυντική πολιτική Ελλάδας - Κύπρου. Με τη σχεδίαση, από το 1994, των ασκήσεων ΤΟΞΟΤΗΣ (ναυτικές και αεροπορικές δυνάμεις στον θαλάσσιο χώρο μεταξύ Ρόδου και Κύπρου) και τη συμμετοχή (για πρώτη φορά μετά το 1974) ελληνικών αεροπορικών και ναυτικών δυνάμεων στις ασκήσεις ΝΙΚΗΦΟΡΟΣ επί κυπριακού εδάφους δόθηκε ουσιαστική ώθηση στην υλοποίηση του Δόγματος, το οποίο ενισχύθηκε περαιτέρω με την κατασκευή της Αεροπορικής Βάσης «Ανδρέας Παπανδρέου» στην Πάφο και της Ναυτικής Βάσης «Ευάγγελος Φλωράκης» στο Μαρί Λάρνακας.[14] Οι στόχοι του Δόγματος, κατά τον Λυμπέρη, ήταν:

«Το Δόγμα στοχεύει στην προαγωγή λειτουργικής ενότητας των αμυντικών προσπαθειών δύο ανεξαρτήτων κρατών, Ελλάδας και Κύπρου, εντός μιας περιοχής αμοιβαίου ενδιαφέροντος και με καθαρά αμυντικό προσανατολισμό. Τα κύρια χαρακτηριστικά του είναι ότι αναγνωρίζει την Τουρκία ως κοινή στρατιωτική απειλή, γίνεται σεβαστή η διεθνής οντότητα της Κυπριακής Δημοκρατίας, ενισχύεται το τοπικό αμυντικό δυναμικό, δεσμεύεται η Ελλάδα για παροχή στρατιωτικής βοήθειας προς την Κύπρο σε περίπτωση επίθεσης και ενισχύεται η ελληνική αεροναυτική παρουσία στην Ανατολική Μεσόγειο. (...) Το Δόγμα τόνωσε το ηθικό των Ελληνοκυπρίων, αύξησε το αμυντικό δυναμικό της Κύπρου, αναβάθμισε την επιχειρησιακή σχεδίαση και εκπαίδευση, ανέτρεψε την ψυχολογία της ομηρίας των Ελληνοκυπρίων στις τουρκικές διαθέσεις, δεν αντιστρατεύεται αμυντικούς στόχους του ΝΑΤΟ και των ΗΠΑ στην Ανατολική Μεσόγειο, είναι σύμφωνο με τον καταστατικό χάρτη του ΟΗΕ, έγινε αποδεκτό από ευρεία πλειοψηφία της κοινής γνώμης Ελλάδας και Κύπρου και μπορεί να προσαρμοστεί σε νέα δεδομένα π.χ. σε πιθανή αποστρατιωτικοποίηση της Κύπρου. Ήρθε έτσι πιο έντονα στην επιφάνεια η σύζευξη του Αιγαίου με την Κύπρο. Η Κύπρος, στρατιωτικά και στρατηγικά, λειτουργεί ως προγεφύρωμα της ασφάλειας της Ελλάδας. Το Δόγμα εξυπηρετεί τον ελληνικό στρατηγικό στόχο της παρουσίας μας στην Ανατολική Μεσόγειο. Πως μπορούμε να αγνοήσουμε ότι στην Κύπρο διαβιεί το 10% του Ελληνισμού;»[14]

Η Στρατηγική της Ανατολικής Μεσογείου

Το Δόγμα του Ενιαίου Αμυντικού Χώρου λειτουργούσε συμπληρωματικά με την ανάγκη για προωθημένο αεροναυτικό ρόλο της Ελλάδας στην Ανατολική Μεσόγειο, σε αυτό που ο Ανδρέας Παπανδρέου ονόμασε, το 1993, «στρατηγική της Ανατολικής Μεσογείου». Αυτό το πρόγραμμα ο Λυμπέρης το πρότεινε ήδη από τον Ιανουάριο του 1988, ως εν ενεργεία αντιναύαρχος και αρχηγός Στόλου, σε απόρρητη έκθεση προς τον Ανδρέα Παπανδρέου,όπου ανέφερε:[15]

«Η στρατηγική σημασία της Ανατολικής Μεσογείου είναι δεδομένη και έγκειται στο ότι: συνδέει την Ευρώπη με τη Μέση Ανατολή. Ενώνει τις χώρες του Ινδικού με αυτές του Ατλαντικού. Μεγάλο μέρος της παγκόσμιας ναυτιλίας περνάει από το Σουέζ. Εθνικές θαλάσσιες γραμμές μεταφορών που μας συνδέουν με την Κύπρο και τις χώρες της Ανατολικής Μεσογείου/Μέσης Ανατολής διασταυρώνουν την ίδια περιοχή. Η Ελλάδα ευρίσκεται στο κέντρο της Ανατολικής Μεσογείου, με δεσπόζουσα τη θέση της Κρήτης, η οποία με κατάλληλη υποδομή μπορεί να ελέγχει ολόκληρη τη λεκάνη της Ανατολικής Μεσογείου. Φιλοσοφία προσέγγισης του στόχου μας θα είναι όπως επενδυθεί η Ελλάδα ρόλο αεροναυτικής παρουσίας στην Ανατολική Μεσόγειο στο γενικότερο συμμαχικό πλαίσιο υποστήριξης των θαλασσίων γραμμών μεταφοράς στην περιοχή -πράγμα το οποίο αποτελεί κοινό συμφέρον- και για την εκπλήρωση του ρόλου αυτού να ενισχυθεί μέσα από το πλαίσιο νέας αμυντικής συνεργασίας Ελλάδας-ΗΠΑ. Είμεθα αναγκασμένοι να αναπνέουμε από το Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο, συνεπώς η δυναμική παρουσία μας εκεί αποτελεί εθνική ανάγκη. Αποκτάται έτσι ευχέρεια ελιγμών μέσα στη Δυτική κοινωνία, ενώ παράλληλα δεν διαταράσσονται οι καλές σχέσεις μας με παραδοσιακά φίλες χώρες της περιοχής. Η Τουρκία θα αναγκασθεί να μοιράσει το δυναμικό της και έξω από το Αιγαίο.»


Δείτε το βίντεο (youtube): Όσα έγιναν το βράδυ των Ιμίων

Συγγραφικό έργο

  • Πλοία και μοναστήρια. Παράλληλοι βίοι: Το χριστιανικό μήνυμα
  • Πορεία σε ταραγμένες θάλασσες
  • Εθνική στρατηγική και χειρισμός κρίσεων